आइपिएल सिजन २०२६ यही मार्च २८ बाट सुरु हुँदैछ । कस्ता छन् उपाधिका लागि दाबेदारी दिन लागेका १० टोली ?
लखनउ सुपर जायन्ट्सलखनउ सुपर जायन्ट्स आइपिएलकै नयाँ फ्रेन्चाइजमध्ये एक हो । सन् २०२२ मा पहिलो पटक आइपिएलमा सहभागिता जनाएको लखनउ आरपिएसजी समूहको स्वामित्वमा छ ।
नयाँ टोली भए पनि लखनउले छोटो समयमै आइपिएलमा प्रतिस्पर्धात्मक टोलीका रूपमा आफ्नो पहिचान बनाउन सफल भएको छ । टोलीले सुरूआती दुई सिजनमै राम्रो प्रदर्शन गरेको थियो ।
केएल राहुलको कप्तानीमा २०२२ र ०२३ सिजनमा टोली प्लेअफसम्म पुगेको थियो । तर, २०२४ सिजनमा टोलीले अपेक्षाअनुसार सफलता हासिल गर्न सकेन । टोली प्लेअफमा पुग्न असफल भयो । त्यसपछि टोलीमा नेतृत्व परिवर्तन गर्दै भारतीय विकेटकिपर-ब्याटर ऋषभ पन्तलाई कप्तान बनाइएको थियो । जतिबेला उनी कीर्तिमानी २७ करोड बोलीमा लखनउ पुगेका थिए ।
लखनउमा अन्तर्राष्ट्रिय स्टार खेलाडीहरूको बाहुल्य छ । ब्याटिङ लाइनअपमा निकोलस पुरन, डेविड मिलर, मिचेल मार्स र एडेन मारक्रम जस्ता अनुभवी खेलाडी छन् । यी खेलाडीले टोलीलाई मध्यक्रममा आक्रामक र स्थिरता दिने गर्छन् । युवा भारतीय खेलाडी आयुष बडोनीले पनि महत्त्वपूर्ण अवसरहरूमा उत्कृष्ट प्रदर्शन गरी आफूलाई प्रमाणित गरिरहेका छन् ।

बलिङमा पनि टोलीसँग बलियो संयोजन छ । लेग स्पिनर रवि विष्णोइ मध्यओभरमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्ने खुबी राख्छन् । त्यस्तै आवेश खान, मयंक यादव र मोहसिन खान जस्ता तीव्र गतिका बलरहरूले पेस आक्रमणलाई बलियो बनाएका छन् । भेट्रान बलर मोहम्मद सामी छुटाउनै नहुने अर्का नाम हो ।
गत सिजन लखनउले सातौं स्थानमा रहेर लिग टुंग्याएको थियो । टोलीका लागि मिचेल मार्सले सर्वाधिक रन बनाएका थिए । सेटब्याकका बावजुद टोलीले अन्तर्राष्ट्रिय स्टार र उदाउँदै गरेका प्रतिभालाई विश्वास गरेको छ ।
टोलीका मुख्य प्रशिक्षक हुन् अस्ट्रेलियाका पूर्व ओपनर जस्टिन ल्याङ्गर । ‘डाइनामिक’ कप्तान ऋषभ पन्त र अनेकौं म्याच विनर अनि प्रतिभाशाली युवा खेलाडीको मिश्रण रहेको लखनउ यसपालि उपाधि जित्ने लक्ष्यका साथ मैदानमा उत्रिनेछ ।
गुजरात टाइटन्स
लखनउ सुपर जायन्ट्स जस्तै गुजरात टाइटन्स पनि नयाँ फ्रेन्चाइजमध्ये एक हो । तर, गुजरातले आफूलाई पूर्व च्याम्पियनका रूपमा उभ्याइसकेको छ । सन् २०२२ मा डेब्यु गरेको अहमदाबादस्थित यो टोलीले पहिलो सिजनमै हार्दिक पाण्ड्याको कप्तानीमा आइपिएल उपाधि जितेको थियो ।
आफ्नो दोस्रो सिजनमा पनि टोलीले फाइनलको यात्रा ग¥यो । यसपालि भने टोली उपविजेतामा सीमित रह्यो । त्यसपछि टोलीमा नेतृत्व परिवर्तन भयो र युवा भारतीय स्टार शुभमन गिल नयाँ कप्तान बने । अहिले गिलको नेतृत्वमा टोलीले युवा प्रतिभालाई केन्द्रमा राखेर बलियो संरचना निर्माण गर्ने प्रयास गरिरहेको छ ।
गुजरात टाइटन्सको टोली सन्तुलित छ । ब्याटिङ लाइनअपमा शुभमन गिल, जस बटलर र साइ सुदर्शन जस्ता खेलाडी छन् । विशेषगरी सुदर्शनले पछिल्ला सिजनहरूमा उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्दै टोलीको प्रमुख रन स्कोररमा आफूलाई स्थापित गरेका छन् ।

बलिङ गुजरातको सबैभन्दा बलियो पक्ष मानिन्छ । अफगानिस्तानका स्टार स्पिनर राशिद खान टोलीका प्रमुख म्याच–विनर हुन् । कागिसो रबाडा, मोहम्मद सिराज र प्रसिद्ध कृष्णा जस्ता तीव्र गतिका बलरहरूले टोलीको पेस आक्रमण मजबुत बनाएका छन् ।
गत सिजन टोलीले तेस्रो स्थानमा रहेर प्लेअफमा स्थान बनाएको थियो । इलिमिनेटरमा टोली मुम्बई इन्डियन्ससँग पराजित हुँदै प्रतियोगितबाट बाहिरिएको थियो ।
गुजरातले छोटो समयमै आफूलाई ‘कन्सिस्टेन्ट’ टिमका रूपमा उभ्याएको छ । टोलीका मुख्य प्रशिक्षकमा पूर्व भारतीय तीव्र गतिका बलर आशिष नेहरा छन् । छोटो समयमै सफलताको स्वाद चाखिसकेको गुजरात टाइटन्सलाई यसपालि पनि उपाधिको प्रमुख दाबेदारमा हेरिएको छ ।
पन्जाब किंग्स
पन्जाब किंग्स आइपिएलको सुरुआती सिजनदेखि सहभागी हुँदै आएको पुरानो फ्रेन्चाइज टिममध्ये एक हो । सन् २००८ मा सुरु प्रतियोगितामा टोली सुरुमा किंग्स इलेभेन पन्जाबका रूपमा प्रस्तुत भएको थियो । पछि सन् २०२१ मा टोलीले आफ्नो नाम परिवर्तन गरेर पन्जाब किंग्स राखेको हो । पछिल्ला वर्षहरूमा स्टार खेलाडीको बाहुल्य भएता पनि टोली सफलता भने हासिल गर्न सकेको छैन ।
पहिलो सिजन पन्जाबले सेमिफाइनल यात्रा गरेको थियो । त्यसयता पन्चाबले दुई पटक मात्र प्लेअफमा स्थान बनाएको छ । दुवै पटक पन्जाब उपविजेतामा सीमित भएको छ ।
सन् २०१४ मा टोलीले पहिलो पटक फाइनल खेलेको थियो । त्यतिबेला जर्ज बेलीको कप्तानीमा ग्लेन म्याक्सवेल र डेविड मिलर जस्ता खेलाडीले टोलीलाई फाइनलसम्म पुर्याएका थिए । फाइनलमा कोलकाता नाइट राइडर्सले पन्जाबको चुनौती समाप्त पारेको थियो ।

गत सिजन आक्रामक ब्याटिङ र प्रभावकारी बलिङका कारण टोली उपाधि नजिक पुगेको थियो । तर, यसपालि टोलीलाई विराट कोहलीको कप्तानीमा रहेको रोयल च्यालेन्जर्स बैंगलुरुले हरायो । टोली लिग चरणमा पहिलो भएको थियो ।
गत सिजन कप्तान श्रेयस अय्यर ६०९ रनका साथ टोलीका शीर्ष स्कोरर थिए । भारतीय बलर अर्शदीप सिंहले २१ विकेट लिएका थिए । यी दुईसँगै अनुभवी स्पिनर युजभेन्द्र चाहल तथा मार्कस स्टोइनिस र मार्को यानसेन टोलीका प्रमुख खेलाडी हुन् । टोलीसँग प्रभाषिरमण सिंह र प्रियांश आर्य जस्ता घरेलु प्रतिभा छन् ।
कन्सिस्टेन्ट प्रदर्शन गर्न संघर्ष गरिरहेको पन्जाबले यसपालि कस्तो प्रदर्शन गर्छ । त्यो सबैका लागि चासोको विषय रहनेछ ।
दिल्ली क्यापिटल्स
पन्जाब किंग्स जस्तै दिल्ली क्यापिटल्स आइपिएलको पुरानो फ्रेन्चाइज टोलीमध्ये एक हो । दिल्ली क्यापिटल्स पनि परिमार्जित नाम हो । सन् २००८ मा टोली दिल्ली डेयरडेभिल्स नाममा स्थापित भएको थियो । त्यसपछि सन् २०१९ मा दिल्ली क्यापिटल्सको नाममा प्रस्तुत भयो ।
दिल्लीले आइपिएलमा लामो समयसम्म निरन्तर सफलता पाउन सकिरहेको थिएन । तर शिखर धवन, श्रेयस अय्यर, ऋषभ पन्त, पृथ्वी श र अक्सर पटेल जस्ता भारतीय प्रतिभाहरूको योगदानले टोलीलाई प्रतिस्पर्धात्मक बनायो । सन् २०२० मा श्रेयसको नेतृत्वमा दिल्ली पहिलो पटक फाइनल पुगेको थियो । जतिबेला टोली मुम्बई इन्डियन्ससँग पराजित भयो ।

गत सिजन अक्सर पटेल टोलीका कप्तान थिए । टोली लिग चरणमा पाँचौं भयो । केएल राहुलले कुल ५३९ रन बनाउँदा कुलदीप यादवले १५ विकेट लिएका थिए ।
भारतीय स्टार ब्याटर राहुल यसपालि पनि हेर्नलायक खेलाडी हुन् । विश्वकप विजेता टोलीका सदस्य कप्तान अक्सरसँगै मिचेल स्टार्क, कुलदीप, ट्रिस्टन स्टब्स र अभिषेक पोरेल टोलीका प्रमुख खेलाडी हुन् ।
पछिल्लो चार सिजन प्लेअफमा पुग्न नसकेको दिल्लीलाई यसपालि पनि भारतीय पूर्व ब्याटर हेमाङ्ग बदानीले नेतृत्व गर्दै छन् । उनले गत सिजन मात्र मुख्य प्रशिक्षकको जिम्मेवारी पाएका थिए । उनको नेतृत्वमा टोलीले बलियो उपस्थिति दिने प्रयास गर्नेछ ।
सनराइजर्स हैदराबाद
सनराइजर्स हैदराबाद सन् २०१३ मा स्थापना भएको हो । हैदराबादमा आधारित पूर्व टोली डेक्कन चार्जर्सलाई आइपिएलबाट हटाइएपछि नयाँ फ्रेन्चाइजको रूपमा सनराइजर्स हैदराबादको उदय भयो ।
सिजन २०१३ अर्थात् पहिलो सिजनमै हैदराबादले प्लेअफमा स्थान बनाएको थियो । टोलीको सबैभन्दा ठूलो सफलता २०१६ मा आएको थियो । जब डेविड वार्नरको कप्तानीमा टोलीले रोयल च्यालेन्जर्स बैंगलुरुलाई फाइनलमा हराउँदै पहिलो आइपिएल उपाधि जितेको थियो ।
दुई सिजनपछि टोलीले पुनः फाइनलमा स्थान बनायो । तर, यसपालि चेन्नई सुपर किंग्सले फाइनलमा बाजी मा¥यो । ६ वर्षपछि टोली फाइनलमा कोलकाता नाइट राइडर्ससँग पराजित हुँदै फेरि उपविजेतामै सीमित रह्यो ।

गत सिजन टोलीको कप्तानी अस्ट्रेलियन बलिङ अलराउन्डर प्याट कमिन्सले सम्हालेका थिए । टोलीले छैटौं स्थानमा रहेर आफ्नो यात्रा टुंग्याएको हो । दक्षिण अफ्रिकी विकेटकिपर-ब्याटर हेनरिक क्लासेन ४८७ रनसहित टोलीको शीर्ष रनकर्ता बनेका थिए । बलिङतर्फ कमिन्स र हर्शल पटेलले समान १६ विकेट लिएका थिए ।
यसपालि पनि टोलीलाई मुख्य प्रशिक्षक डानियल भिट्टोरीले नेतृत्व गर्दै छन् । टोलीमा ट्राभिस हेड, अभिषेक शर्मा, नितिशकुमार रेड्डी जस्ता आक्रामक ब्याटरहरू छन् । हैदराबादलाई पहिले बलियो बलिङ टोलीको रूपमा चिनिन्थ्यो । तर, पछिल्ला वर्षहरूमा टोलीले आक्रामक ब्याटिङ शैली अपनाएको छ ।
बलिङको नेतृत्व कमिन्सकै हातमा छ । उनीसँगै हर्शल पटेल र जयदेव उनाडकट हैदराबादका प्रमुख बलरहरू हुन् ।